donderdag 28 november 2019

Fictie en de harde realiteit



Soms zie ik iets uit de realiteit dat een direct verband heeft met een van mijn boeken. Gisteren was in het nieuws een aankondiging van de documentaire For Sama, gefilmd door Waad al-Kateab in Aleppo in Syrië in de jaren 2011-2016, en gepresenteerd op het IDFA filmfestival. Ik heb direct de trailer van de film bekeken op Youtube.

Waad al-Kateab en dochter Sama

De beelden deden mij denken aan een episode uit mijn boek De Batavier, die beschrijft wat er gebeurt met de tweede hoofdpersoon, Leila Hammadi:

...Ze hoorde de helikopter niet komen, die in het donker op de aangewezen positie ging hangen en een vatbom liet vallen. Een oorverdovende dreun deed het gebouw schudden, dat onmiddellijk vol met stof en rook stond. Waar de bom was ingeslagen brak brand uit, maar ernstiger was dat het reeds verzwakte gebouw begon te kraken en te wankelen.
Leila was wakker geschrokken van de explosie en keek hoestend en gedesoriënteerd rond in de stofwolk, terwijl ze overeind probeerde te komen. De enige lamp in de kamer scheen met een roodachtig schijnsel door het stof en ze hoorde de muren om zich heen kreunen. Toen dacht ze aan wat haar vader altijd had gezegd: als het huis op instorten staat, ga ergens onder zitten. Ze kon nog maar net onder het bureau duiken voordat het gebouw instortte en de betonnen vloerplaat van de etage boven haar omlaag kwam. Het vier verdiepingen tellende gebouw zakte binnen twee seconden als een kaartenhuis in elkaar...
De Batavier is fictie, ontstaan in een gewone huiskamer in Nederland, waar ik in 2016, geschokt door de nieuwsberichten, probeerde te beschrijven wat er gebeurde in Syrië. Fictie schrijven in een veilige omgeving is echter in niets te vergelijken met het zelf meemaken van de rauwe werkelijkheid.

For Sama

In de film van Waad al-Kateab zie je het effect van de inslag van bommen vrijwel naast de deur, mensen die na een inslag ineen duiken als er een stofwolk vol met rook en vonken het gebouw binnen slaat. Je ziet wat het met haar doet, wanneer ze haar dochter moet geruststellen als de bommen vallen. De emotie greep me bijna bij de keel.


Hamza, de man van Waad, werkte als arts in een noodhospitaal in de puinhopen van Aleppo. Zijn vrouw heeft in huis en in het hospitaal gefilmd tijdens bombardementen. Uiteindelijk weten Hamza, Waad en dochter Sama in 2016 Aleppo te ontvluchten met honderden uren beeldmateriaal over de belegering van Aleppo door het regime van Assad. De beelden uit de trailer van de film laten de harde realiteit zien van wonen en werken in oorlogsgebied.

For Sama is opgedragen aan Waad’s dochter Sama, die als baby en peuter onderwerp is van de film. De film heeft al vele prijzen gewonnen en zal in januari in Nederland in de bioscoop te zien zijn. Ik ga kijken zodra ik kan.


Een trailer van de film is hier te vinden: 




donderdag 24 oktober 2019

Tweede druk besteld

Vorige week heb ik een tweede druk besteld van De Batavier! Bij het Centraal Boekhuis is nog een kleine voorraad aanwezig en ik heb zelf nog een aantal exemplaren, maar de voorraad slinkt, dus er was echt een tweede druk nodig, temeer omdat ik enkele lezingen in de planning heb. Het zal wel enkele weken duren voordat de tweede druk er is, maar het is voor mij als auteur natuurlijk een heuglijk feit...

de eerste en de tweede druk van De Batavier

Lezingen? Jazeker, de eerstvolgende is op vrijdag 15 november a.s. in de bibliotheek in Medemblik, om 14:30. Ik zal daar aan de hand van lichtbeelden en meegebrachte attributen iets vertellen over zeevaart, zeilen en schrijven. Uiteraard zal De Batavier daarin een belangrijke rol spelen. U kunt zich bij de bibliotheek aanmelden; u bent van harte welkom.



De natte herfst heeft mijn zeilplannen danig in de war geschopt. Ik heb voor het laatst gezeild op 25 september, op het IJsselmeer bij prachtig weer:


Ik herinner mij dat het op die dag aardig heeft gewaaid, ik moest flink reven. Ik voer vanuit mijn ligplaats Andijk een  rondje rondom de Kreupel, een vogelreservaat ongeveer halverwege Medemblik en Stavoren. Hieronder een stukje van de koers die ik heb gevaren.


Daarna is het weer lelijk ingestort, de ene depressie na de andere is overgekomen. Bij mij thuis hangt aan de muur een klassiek instrument voor het meten van de luchtdruk, een zogenaamd 'donderglas', waarvan de inhoud via het tuitje overloopt als de luchtdruk daalt. Het is een onnauwkeurig instrument, maar het geeft feilloos aan wanneer er slecht weer op komst is.

 
Eronder hangt een normale aneroïdebarometer, een nauwkeurig instrument met metalen doosjes, die door de luchtdruk meer of minder in elkaar worden gedrukt. De beweging wordt overgebracht op de wijzer. Als we goed in het instrument kijken zien we zo'n doosje zitten, met een geribbeld oppervlak:


Aan boord van mijn boot heb ik nog een betere barometer. Die heeft een geschiedenis. Hij was van mijn oude vriend Herman, die mijn mentor was op een van mijn eerste zeereizen. Hij heeft nog jarenlang gevaren, uiteindelijk als gezagvoerder, en na zijn overlijden heb ik deze geërfd. Het instrument was een geschenk van het KNMI in de jaren '70, gegeven voor 25 jaar nauwkeurig verrichten van meterorologische waarnemingen op zee. Het koperen plaatje eronder is ter herinnering daaraan.


Tegenwoordig is het netwerk van weersatellieten zo dicht, dat dit soort waarnemingen op schepen van minder belang zijn geworden. Maar deze barometer is een goede herinnering aan een lang vervlogen tijd en aan de eersteklas zeeman, van wie hij is geweest.

Als laatste nog een instrument voor het meten van de luchtdruk, ook aan mij nagelaten door Herman. Dit is een barograaf, een schrijvende barometer:


De inkt is momenteel op (die is te bestellen bij een bedrijf in Amsterdam) en er moet een nieuwe batterij in, maar hij is volledig functioneel. Op de schepen waar ik mee voer hadden we er ook altijd een in de kaartenkamer staan, en ik herinner mij dat we in de tropen prachtig de dagelijkse gang van de luchtdruk konden zien op de grafiek, elke dag en nacht een paar hPa (hecto Pascal) op en neer. In die tijd noemden we dat nog Millibar, trouwens...

maandag 26 augustus 2019

Nazomernieuws

Grote bestelling van NBD Biblion
Terwijl buiten de zomer nog in volle glorie merkbaar was, belde mijn uitgeverij (Palmslag) mij met het heuglijke nieuws dat NBD Biblion, de belangrijkste inkooporganisatie van de openbare bibliotheken in Nederland, een grote bestelling heeft gedaan van De Batavier. Daarmee is binnen vijf maanden ongeveer 85% van de eerste oplaag van het boek verkocht. Vermoedelijke aanleiding van de bestelling was een prachtige recensie door een van de recensenten van Biblion. De recensent en Biblion erg bedankt voor dit presentje, waar elke auteur wel naar moet uitkijken!

Klik op het beeld om de tekst te vergroten

Presentatie zeevaart, zeilen en schrijven
Afgelopen zaterdag was mijn presentatie over 'Zeevaart, zeilen en schrijven' in de bibliotheek in Katwijk. De timing bleek niet gelukkig: het warme strandweer en een groot outdoor festival in Katwijk hielden de bezoekers weg. Desondanks heb ik voor een kleine groep mijn presentatie gegeven, en ik mocht tot mijn plezier een naamgenoot verwelkomen, die blijkt af te stammen van dezelfde voorouders als ik, in de 17e eeuw.

Voor de presentatie had ik verschillende attributen meegenomen om het verhaal te illustreren: een stuwplan, navigatiemiddelen en reddingvesten. Hier een paar foto's genomen door mijn agent Hanneke Tinor-Centi:

Stukje voorlezen uit De Batavier

Op tafel: het stuwplan van een klassiek vrachtschip uit 1973
De presentatie werd door de toehoorders goed ontvangen en zal model staan voor verdere lezingen die binnenkort gepland zullen worden voor het winterseizoen.

Recensies
Tot slot nog een paar andere recensies. Eerder heb ik al geschreven over de prettige recensies van de Batavier op Hebban.nl. Dick van der Veen schrijft 'Schokkende golfbewegingen in het leven van een zeeman', en Erik Barth schijft 'Een Batavier, twee tochten.'

Positieve recensies zijn prettig voor een auteur, ze zijn naast een groot aantal tevreden lezers de kers op de taart. Een zo'n recensie kwam van collega-auteur Arthur Eijs, bekend van 'Dansen in het Stof' (2015) en recentelijk 'Beauchamps', beide bij Palmslag uitgegeven. Maurice van Dijk van uitgeverij Palmslag stelde voor om elkaars boeken te lezen en te recenseren. Een boekenruil dus.

Ik was zelf bijzonder onder de indruk van Beauchamps. Weinig boeken zijn in staat om bij de lezer zo’n emotie op te roepen als 'Beauchamps' van Arthur Eijs, een schokkend en ontroerend hedendaags relaas over mensen die elk worstelen met een verschrikkelijk geheim. Hulde aan Arthur Eijs voor zijn werk. Ook 'Dansen in het Stof', een autobiografisch werk over zijn tijd in Kameroen, is zeer aan te bevelen, met veel humor en zelfreflectie geschreven. Het dompelt je echt onder in Afrika.

Arthur schrijft op zijn beurt over De Batavier:
Ted Polet kiest (...) voor een klassieke, veel beproefde setting en thematiek, maar weet die op een originele en boeiende manier uit te werken. Zijn stijl is hyperrealistisch waarbij de verhaallijn tot in detail wordt uitgewerkt. Soms gebruikt de schrijver daarbij nog al wat scheepstermen en jargon uit de zeevaart, gelukkig meestal goed gedoseerd voor leken. Het doet niks af aan het leesplezier: 'De Batavier' is een roman als een zeilboot met bolle zeilen, vol actie en met veel vaart geschreven. Je reist mee en raakt betrokken bij de belevenissen van de hoofdpersoon en bij de keuzes waarvoor hij wordt gesteld.
Arthur, hartelijk bedankt!

Tot slot nog een recensie op de website readalicious.nl, waarin recensente en auteur Iris ondermeer schrijft:
...Leila geeft de vluchtelingenstroom een menselijk gezicht, waardoor De Batavier ineens méér wordt dan het verhaal van Mark. Het zijn de kleine gebaren waar Mark mee begint: een warme maaltijd, een voetbal kopen voor de kinderen, een vriendelijk gesprekje. Maar in het tweede deel van het boek, dat zich een aantal jaar later afspeelt, neemt de hulp die Mark aanbiedt grotere vormen aan. Hij gaat als adviseur aan het werk bij een Grieks-Turkse reddingsdienst....
Bericht van een lezer over De Batavier 
Als laatste nieuwtje kreeg ik nog een mailtje van een lezer, die zelf onlangs weer in Kaş en Kastellorizo (Meis) is geweest.


 Hij schrijft ondermeer het volgende:
...Ten opzichte van vier jaar geleden, toen ik Kaş voor het eerst bezocht, waren bovendien de (hernieuwde) spanningen tussen Turkije en Griekenland weer zichtbaar. Naast het marineschip in de haven van Meis kwamen er ook dagelijks Turkse marineschepen patrouilleren en heb ik zelfs een Turkse onderzeeboot gezien die bijna een half uur met de kop intimiderend op de haven van Meis gericht stond.  (...) Mede door dit soort ervaringen heb ik mij voor het eerst toen gerealiseerd dat het rustieke en rustige Kaş en Meis binnen een uur zou kunnen veranderen in een oorlogsgebied, wanneer een van beide partijen met een triggerhappy commandant te maken zou krijgen. Het was frappant om precies diezelfde 'fantasie' in het boek terug te lezen. Ik wilde je graag deel uit laten maken van deze wonderlijke ervaring en danken voor het mooie en inspirerende boek....
Ook deze lezer (naam bij mij bekend) hartelijk bedankt voor je reactie!

woensdag 10 juli 2019

Ik bezoek Vlieland

Tijdens onze tocht van dit jaar deden we met onze zeilboot Manokwari het eiland Vlieland aan. Vanuit het zuiden kom je door het Inschot, langs het eilandje Richel, in het zeegat van Terschelling. De al dagenlang doorstaande noordwestenwind zette buitengaats een flinke deining op, waarvan je de restanten zelfs in het zeegat voelt ondanks de bescherming van de Terschellinger Gronden verder naar buiten. Hier is een kaartje van onze nadering:

De track door het zeegat richting Vlieland
Eerder zeilden we naar het noorden, gereefd vanwege de harde vlagen. De wolkenlucht is onstabiel, een voorbode van ander weer.


Die avond maakte mijn wederhelft de onderstaande foto’s: een wilde zonsondergang boven de haven en de laatste boot die met het tij binnenkomt:

Haven van Vlieland - foto Henriette Schalkwijk
De laatste boot komt binnen op het tij - foto Henriette Schalkwijk
Vlieland staat bekend om het fietsen en wandelen in de prachtige natuur. De eenzame stranden, de duinen en bossen, en het beschutte landschap aan de zijde van de Wadden, met een grote variatie aan planten.


Bloeiende distels

Vindt Robinson Crusoe hier Vrijdag?
In de haven vond ik het Engelse motorjacht Amazone, voormalig Mermaiden, een van de ‘Little Ships’ die in mei en juni 1940 het Britse leger evacueerden vanaf het strand in Duinkerken:

Amazone, vroeger genaamd Mermaiden
Het was koel en een beetje buiig, met een continue noordwestenwind. Na enkele dagen vertrokken we richting het vasteland, dit is de vlammende zonsondergang tijdens de laatste avond:


Vlieland speelt een bescheiden rol in twee van mijn boeken: De Regeling en Drie Meter Zand. 

dinsdag 25 juni 2019

Een tipje van de sluier

Het is al weer bijna vier weken geleden dat ik voor het laatst iets op mijn blog heb geschreven. En met reden, want ik heb het verhaal van mijn derde boek afgerond. Momenteel ben ik bezig de ruwe kantjes van het manuscript af te halen. Meer hieronder.

De Batavier is inmiddels nogmaals onderworpen aan een recensie op hebban.nl. Er is een presentatie annex signeersessie gepland in de Bibliotheek Katwijk, aan de Schelpendam in Katwijk, op 24 augustus om 14:00 uur. De inhoud van de presentatie zal wat anders zijn dan die van de eerdere presentaties. Om te beginnen zal ik met foto's iets vertellen over belevenissen uit mijn zeevarende verleden in de jaren '70. Daarnaast zeg ik iets over De Batavier en mijn schrijfactiviteiten, gevolgd door het signeren van eventueel door luisteraars aangeschafte boeken.

Windkracht 10 bij Australië, juni 1976

In de Atlantische Oceaan, juli 1973


Een tipje van de sluier opgelicht: De Batavier is weliswaar mijn eerst uitgegeven roman, maar er liggen er nog twee in de wacht.

voorlopig coverontwerp voor De Regeling
Een daarvan is De Regeling, over vrouwenhandel en mensensmokkel met een voormalige trawler vanuit de Oostzee naar Nederland. Bij toeval stuiten twee zeilers erop wanneer zij het lichaam van een verdronken man vinden op de Waddenzee. Die avond, nadat zij zijn aangekomen in Harlingen, komt een jonge vrouw aan boord vragen naar de drenkeling.

Een thriller over een helaas nog steeds actueel thema.

De Regeling is nog niet uitgegeven, maar staat als eerstvolgende op de nominatie na De Batavier.

Op dit moment, en dat is de reden van mijn stilte de afgelopen tijd, ben ik bezig met het afronden van een manuscript met als voorlopige titel Drie meter zand.

Wrak bij Rossbeigh, Co. Kerry, Ierland. Copyright Ted Polet

Drie meter zand is het fictieve verhaal over het wrak van de 'Arabelle', een Frans schip, dat eeuwenlang drie meter onder het zand heeft gelegen in het zeegat van Ameland. Nazaten van de enige overlevende van de ramp in 1811 vinden een raadselachtige aanwijzing in het persoonlijk logboek van een militair uit het leger van Napoleon en vinden het wrak terug, waarvan de waardevolle lading echter kort na de ontdekking wordt geplunderd door nietsontziende criminelen.

Een historische roman, die uitmondt in een hedendaagse thriller met een verrassende uitkomst.

Het verhaal is onder meer geïnspireerd door de ramp met de Lutine in 1799, en ik heb vorig jaar tijdens een zeiltocht van Texel naar Helgoland onderzoek gedaan op de eilanden.


zaterdag 1 juni 2019

Persberichten

Ter aankondiging van mijn presentatie van De Batavier op zaterdag 8 juni bij boekhandel De Kler, filiaal De Kempenaerstraat, Oegstgeest, zijn enkele persberichten verschenen in streekkranten in mijn omgeving. De Oegstgeester Courant schrijft 'Met de opgeknapte tweemaster vaart hij richting Middellandse Zee':

aankondiging Oegstgeester Courant, 29 mei 2019

Ook het Leids Nieuwsblad kondigt de presentatie aan; Leiden en Oegstgeest grenzen direct aan elkaar en De Kempenaerstraat is op een steenworp afstand van de grens met Leiden:

Aankondiging Leids Nieuwsblad 30 mei 2019
Tot slot vond ik de eerste lezersrecensie van De Batavier op hebban.nl, van Erik Barth, die ondermeer schrijft: 
De Batavier is het mooi geschreven debuut van Ted Polet. Het beschrijft de urgente, spannende zoektochten van twee individuen uit compleet verschillende werelden die bij toeval elkaars pad kruisen.
Erik, bedankt! De volledige recensie is hier te vinden.

zondag 19 mei 2019

Interview Leidsch Dagblad

Op 24 april heeft journalist Maarten Baanders een interview met mij gepubliceerd in de culturele rubriek 'Heilig Vuur' van het Leidsch Dagblad. Het interview geeft inzicht in mijn werkwijze bij het schrijven en wat achtergronden van De Batavier.

Interview over De Batavier in het Leidsch Dagblad


Op 8 juni aanstaande (niet 15 juni zoals eerder gepubliceerd) zal ik bij boekhandel De Kler, De Kempenaerstraat 39B in Oegstgeest een korte presentatie geven over De Batavier, gevolgd door een signeersessie.

Meer presentaties worden gepland.